Kto nie może oddać krwi?

Jeśli masz wątpliwości, czy Twój stan zdrowia pozwala na oddanie krwi, musisz wiedzieć, że:

• 1. Niektóre choroby uniemożliwiają zostanie krwiodawcą a ich przebycie jest równoznaczne z dyskwalifikacją stałą:
  • wirusowe zapalenie wątroby typu B lub C, a także przebycie w przeszłości żółtaczki o niejasnej przyczynie,
  • poważne aktywne lub przewlekłe choroby układu krążenia jak: wady serca oprócz wad wrodzonych całkowicie wyleczonych, choroba wieńcowa, zawał, stan po zawale serca, zaburzenia rytmu, zapalenia serca, niewydolność krążenia,
  • poważne choroby ośrodkowego układu nerwowego jak: padaczka, organiczne schorzenia układu nerwowego,
  • nawracające omdlenia i napady drgawkowe poza drgawkami wieku dziecięcego (lub jeśli przez 3 lata od zakończenia leczenia nie obserwuje się nawracających drgawek),
  • choroby naczyń krwionośnych, takie jak: miażdżyca znacznego stopnia, stan po udarze mózgu, choroby tętnic, nawracające zapalenia żył,
  • aktywne, przewlekłe lub nawracające poważne choroby układu oddechowego, np.: przewlekła obturacyjna choroba płuc, ciężka astma,
  • aktywne, przewlekłe lub nawracające poważne choroby układu pokarmowego, takie jak, np.: marskość wątroby, przewlekłe zapalenie wątroby, przewlekłe zapalenie trzustki,
  • aktywne, przewlekłe lub nawracające poważne choroby układu moczowego,
  • aktywne, przewlekłe lub nawracające poważne choroby skóry, jak np.: twardzina układowa (sklerodermia), łuszczyca (uogólniona, odwrócona, stawowa),
  • aktywne, przewlekłe lub nawracające choroby gruczołów dokrewnych i zaburzenia przemiany materii, jak np.: choroba Gravesa-Basedowa, choroba Cushinga,
  • cukrzyca leczona insuliną (od kandydatów na dawców krwi lub dawców krwi z cukrzycą pobiera się tylko krew pełną i tylko wtedy, jeżeli są leczeni dietą lub metforminą),
  • aktywne, przewlekłe lub nawracające choroby układowe, np. toczeń rumieniowaty
  • nowotwory złośliwe poza rakiem przedinwazyjnym, pod warunkiem całkowitego wyleczenia,
  • aktywne, przewlekłe lub nawracające choroby krwi i układu krwiotwórczego,
  • kiła,
  • choroby zakaźne, takie jak: HIV I/II, HTLV, malaria, babeszjoza, leiszmanioza, gorączka Chagasa (Trypanosoma cruzi), ozena, promienica, tularemia, Kala Azar (leiszmanioza trzewna).

• 2. Dyskwalifikowane na stałe są też:
  • osoby, u których wywiad rodzinny wskazuje na zagrożenie tzw. gąbczastym zwyrodnieniem mózgu ( TSE),
  • osoby, którym wykonano w przeszłości przeszczep rogówki oka lub opony twardej,
  • osoby, które były leczone preparatami uzyskanymi z ludzkich przysadek,
  • osoby, które w okresie od 01.01.1980 roku do 31.12.1996 roku przebywały łącznie przez 6 miesięcy lub dłużej w Wielkiej Brytanii, Francji lub Irlandii, a także osoby, które po 01.01.1980 otrzymały przetoczenie krwi lub jej składników na terenie Wielkiej Brytanii, Francji lub Irlandii.
  • osoby z poważnymi zaburzeniami psychicznymi i zaburzeniami zachowania spowodowanymi używaniem środków i substancji psychoaktywnych,
  • osoby, które ze względu na swoje zachowania seksualne należą do grup podwyższonego ryzyka zakażenia poważnymi chorobami, mogącymi przenosić się drogą przetaczania krwi,
  • osoby stosujące domięśniowo lub dożylnie leki, które nie zostały przepisane przez lekarza,
  • biorcy ksenoprzeszczepów (tj. przeszczepów tkanek odzwierzęcych).

• 3. Niektóre choroby lub zabiegi chirurgiczne czy diagnostyczne stanowią powód do rezygnacji z oddawania krwi przez pewien czas tzw. (dyskwalifikacja tymczasowa). Taka dyskwalifikacja trwa różnie długo w zależności od sytuacji:
  • 4 miesiące po kontakcie śluzówki z krwią lub ukłuciu igłą,
  • 4 miesiące po zabiegu operacyjnym,
  • 7 dni po małym zabiegu chirurgicznym, np. szycie rany, ewakuacja ropnia, usunięcie ciała obcego,
  • Leczenie stomatologiczne:
    • 7 dni po usunięciu zęba, leczeniu kanałowym (w przypadku usunięcia zęba dyskwalifikacja wynosi 4 miesiące, jeżeli była konieczność dodatkowych zabiegów,
      
    • 4 miesiące po wszczepieniu implantu i innych zabiegach chirurgicznych
      
    • do następnego dnia po leczeniu stomatologicznym lub wizycie u higienistki stomatologicznej,
  • 4 miesiące od przetoczenia krwi i jej składników, ale jeśli transfuzja miała miejsce w rejonach endemicznego występowania Trypanosoma cruzi lub na obszarach Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Republiki Francuskiej lub Irlandii - to jest to powodem do dyskwalifikacji stałej, natomiast jeśli transfuzja miała miejsce w rejonach endemicznego występowania malarii to dyskwalifikacja bez dodatkowych badań wynosi 3 lata,
  • 4 miesiące po przeszczepie ludzkich komórek lub tkanek, ale przeszczep rogówki oka lub opony twardej powoduje dyskwalifikację stała,
  • 4 miesiące po zabiegu akupunktury (o ile nie został wykonany przez osobę wykwalifikowaną przy użyciu jednorazowych igieł),
  • 4 miesiące po wykonaniu tatuażu, a także po przekłuciu różnych części ciała w celu założenia kolczyka, itp.
  • 4 miesiące po odbyciu kary pozbawienia wolności i przez cały czas pobytu w areszcie lub więzieniu,
  • 4 miesiące po badaniu endoskopowym (gastroskopia, rektoskopia, kolonoskopia, artroskopia, itp.),
  • 4 miesiące po kontakcie z chorym na wirusowe zapalenie wątroby typu B lub C (tj. tzw. żółtaczkę zakaźną), zwłaszcza z powodu bliskiego kontaktu w warunkach domowych,
  • po kontakcie z chorymi na inne choroby zakaźne - przez czas równy okresowi wylęgania danej choroby zakaźnej lub 4 przez tygodnie, jeśli okres wylęgania jest nieznany,
  • 2 tygodnie po przebyciu choroby zakaźnej, licząc od daty pełnego wyzdrowienia z wyjątkiem chorób wymienionych poniżej:
  • bruceloza - 2 lata od chwili pełnego wyzdrowienia,
  • gorączka Q - 2 lata od potwierdzonego wyleczenia,
  • toksoplazmoza - 6 miesięcy od daty wyleczenia (po ujemnych wynikach przeciwciał klasy IgM),
  • gruźlica - 2 lata od daty potwierdzonego wyleczenia,
  • gorączka reumatyczna - 2 lata od ustąpienia objawów, jeżeli nie wystąpiła przewlekła choroba serca,
  • gorączka powyżej 38oC - 2 tygodnie po dacie ustąpieniu objawów,
  • grypa, infekcja grypopodobna - 2 tygodnie po ustąpieniu objawów i/lub zakończenia leczenia,
  • zapalenie szpiku - 2 lata od potwierdzonego wyleczenia,
  • Wirus Zachodniego Nilu - 28 dni od daty opuszczenia terenu, gdzie występują przypadki przeniesienia wirusa na ludzi, a w przypadku zakażenia WNV - 120 dni od dnia wyleczenia,
  • mononukleoza zakaźna - 6 miesięcy od czasu wyzdrowienia.
  • rzeżączka - w okresie choroby oraz 4 miesiące od zakończenia leczenia,

4. Po pobycie w krajach, w których endemicznie występują choroby tropikalne, dyskwalifikacja obowiązuje przez 6 miesięcy od dnia powrotu do Polski, jeżeli w czasie odroczenia nie wystąpiła niewyjaśniona gorączka lub objawy choroby.

5. Po pobycie w krajach, w których endemicznie występuje malaria, zawsze obowiązuje przerwa w oddawaniu krwi, jednak czas jej trwania nie w każdym przypadku będzie taki sam. Decyzja lekarza kwalifikującego zależy w takiej sytuacji od wielu czynników, m.in. wcześniejszego zamieszkiwania krwiodawcy na terenach endemicznego występowania malarii. W najczęstszej w naszym kraju sytuacji; gdy osoba zgłaszająca się w celu oddania krwi powróciła z wyjazdu turystycznego na tereny endemicznego występowania malarii bez objawów choroby, okres dyskwalifikacji wynosi 6 miesięcy od chwili opuszczenia zagrożonego regionu. Malaria występuje w ponad stu krajach strefy tropikalnej i subtropikalnej; narażonych na zachorowanie jest około 1 miliard ludzi. Dokładniejsze informacje na temat regionów zagrożonych malarią można znaleźć na stronach internetowych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) a także na wielu innych, np. www.malaria.com.pl

• 6. Również przez pewien czas po szczepieniach ochronnych nie można oddawać krwi:
  • przez 4 tygodnie - po szczepieniu przeciwko BCG, chorobie Heinego-Medina (szczepionka doustna), odrze, żółtej febrze, nagminnym zapaleniu ślinianek przyusznych, przyjęciu szczepionki z żywymi atenuowanymi zarazkami duru brzusznego i cholery,
  • przez 48 godzin - po przyjęciu szczepionki z inaktywowanymi wirusami, bakteriami lub riketsjami krztuśca (kokluszu), błonicy, grypy, meningokoków, pneumokoków, gorączki Q, tężca, wirusa brodawczaka ludzkiego,
  • przez 14 dni - po szczepieniu przeciwko żółtaczce zakaźnej (wzw) typu A oraz przeciwko żółtaczce zakaźnej (wzw) typu B (jeżeli nie było kontaktu z osobą chorą),
  • przez 2 miesiące - po szczepieniu przeciwko różyczce, w tym po podaniu skojarzonej szczepionki przeciw odrze, śwince i różyczce,
  • przez 48 godzin - po szczepieniu przeciwko wściekliźnie, kleszczowemu zapaleniu mózgu (jeżeli nie było ryzyka zakażenia, w przeciwnym razie okres dyskwalifikacji wynosi 12 miesięcy),
  • przez 3 miesiące po biernym uodparnianiu surowicami odzwierzęcymi.

7. Zażywając jakiekolwiek leki, należy zawsze informować o tym osobę kwalifikującą do oddawania krwi lub jej składników. Leki zażywane przez dawce mogą mieć wpływ na bezpieczeństwo pacjenta, dlatego ważne jest przekazanie przy kwalifikacji, jakie leki zażywaliśmy w ostatnim czasie. Osoba kwalifikująca do oddawania krwi może zdecydować, że należy wstrzymać się z oddawaniem krwi do czasu zakończenia leczenia lub nawet całkowicie z niego zrezygnować. Zależy to od rodzaju zażywanego leku, jego sposobu działania i przyczyn stosowania.

8. Na czas istnienia objawów dyskwalifikowane są osoby z zapalnymi chorobami skóry, z ostrymi stanami uczuleniowymi, np. ze świeżymi zmianami ropnymi, grzybiczymi i wirusowymi ( w tym opryszczka).

9. Nadciśnienie tętnicze nie pozwala na oddawanie krwi, jeżeli wartości ciśnienia przekraczają granice 160/100 mm Hg.

10. Po przebyciu ostrych zapalnych chorób układu oddechowego, pokarmowego, moczowego można oddawać krew po potwierdzonym całkowitym wyleczeniu; po przebyciu kłębuszkowego zapalenia nerek można oddawać krew po 5 latach od całkowitego wyleczenia.

• 11. Zdrowe kobiety nie mogą oddawać krwi w okresie ciąży - krew można oddać 6 miesięcy po porodzie lub zakończeniu ciąży poza sytuacjami wyjątkowymi po uzyskaniu zgody lekarza.

12. Nie można oddawać krwi będąc pod wpływem alkoholu (należy odczekać minimum 24 godziny po spożyciu alkoholu), narkotyków oraz w stanie nadmiernego pobudzenia nerwowego.

Informacje zaczerpnięte ze strony: http://www.darkrwi.info.pl/portal/pokaz/7/kto-nie-moze-oddac-krwi.html.